Het Erasmus MC biedt mannen met niet uitgezaaide prostaatkanker die bestraling moeten ondergaan vanaf nu de keuze: 39 keer bestralen met de conventionele dosis straling, of een verkort schema van 19 sessies met een hogere dosis. In oktober 2015 presenteerde radiotherapeut-oncoloog Luca Incrocci voor het eerst zijn studie waaruit bleek dat beide therapieën evenveel effect hebben. Daarbij moet worden aangetekend het kortdurende schema bij sommige patiënten een iets grotere kans op bijwerkingen geeft.

De keuze die de mannen vanaf juni krijgen in het Erasmus MC, is een rechtstreeks gevolg van de studie HYPRO, die vandaag (21 juni) is gepubliceerd in het toonaangevende wetenschappelijk tijdschrift Lancet Oncology. De studie, geleid door prof. Incrocci, werd uitgevoerd met het Antoni van Leeuwenhoek ziekenhuis-Nederlands Kanker Instituut. Het LUMC in Leiden, het Radboudumc in Nijmegen, het Catharina Ziekenhuis in Eindhoven, het Medisch Centrum Haaglanden in Den Haag, en het Radiotherapeutisch Instituut Arnhem werkten mee.

Vertegenwoordigers van de 21 radiotherapeutische centra in Nederland, verenigd in het Landelijk Platform Radiotherapie voor Urologische tumoren (LPRU), hebben inmiddels met elkaar afgesproken dat zij de keuze voorleggen aan hun patiënten.

Standaard zal de verkorte behandeling niet worden. Althans voorlopig niet, vertelt Luca Incrocci.  ,,Toen wij met de studie begonnen, gingen we uit van een verbetering van de resultaten van tien procent en een gelijk percentage aan bijwerkingen. Zo stond dat in ons onderzoeksprotocol. Die tien procent hebben we niet gehaald. Het is nu drie procent. De korte therapie is gelijkwaardig, niet beter. Je maakt een nieuwe behandeling pas standaard als je keihard bewijs hebt dat die beter is.’’

De kans op lange termijn bijwerkingen is bovendien bij sommige mannen iets hoger bij het verkorte schema met de hogere dosis, blijkt uit nadere analyses. ,,We moeten eerlijk blijven. Ook vanwege die bevinding kunnen we dit nu nog geen standaard behandeling maken. Bijvoorbeeld voor mannen die vóór hun behandeling al vaak hun bed uit moesten om te plassen –en dat hinderlijk vinden- is het verkorte programma misschien niet de beste optie. We zullen mannen, met goede voorlichting, openlijk inzicht geven in de mogelijkheden. Shared decision making in de spreekkamer, zoals dat heet.’’

Incrocci voorziet dat ook ziekenhuizen elders in Europa en de Verenigde Staten de keuze tussen kort en lang bestralen zullen gaan bieden. Zijn HYPRO studie wordt namelijk ondersteund door een nog groter Brits onderzoek met meer dan 3000 Britse mannen. Dit onderzoek toont gelijksoortige bevindingen aan.

Bron: Erasmus MC