Er is een voorlopig politiek akkoord bereikt over de European Health Data Space Verordening (EHDS), waarin is afgesproken dat zorgdata van burgers standaard worden gedeeld. Mensen krijgen wel de mogelijkheid om zich hiervoor af te melden. Bij secundair gebruik van zorgdata hebben lidstaten de mogelijkheid om het recht van opt-out in te perken. Daarnaast wordt het medisch beroepsgeheim ingeperkt.
Standaard zullen gezondheidsgegevens voor zowel primair als secundair gebruik worden uitgewisseld. Primair gebruik dient voor het verlenen van zorg. Bij het secundaire gebruik van gezondheidsgegevens gaat het om zaken zoals onderzoek, onderwijs, ontwikkeling van diensten en producten, inclusief AI, beleidsvorming en leveren van gepersonaliseerde zorg door behandelaars.
Privacy
"Het voorlopig politiek akkoord laat onverlet dat de AVG als rechtsbasis voor de verwerking van persoonlijke gezondheidsgegevens blijft bestaan", aldus demissionair minister Helder van Volksgezondheid in een brief aan de Tweede Kamer. Ze voegt toe dat de EHDS een parallel systeem naast de AVG zal worden dat het op termijn wel makkelijker moet maken om gezondheidsgegevens voor primair en secundair gebruik uit te wisselen.
Opt-out
Burgers die niet willen dat hun gegevens worden uitgewisseld zullen zich apart voor het primaire en secundaire gebruik moeten afmelden. In het geval van de opt-out voor primair gebruik gaat het om het beschikbaar stellen van persoonlijke elektronische gezondheidsgegevens voor de levering van zorg via in de EHDS genoemde toegangsdiensten. Lidstaten kunnen op basis van nationale wetgeving het recht van opt-out aan burgers toekennen. Naast de opt-out voor primair gebruik komt er ook een ‘alomvattend recht van opt-out’ om gezondheidsgegevens niet voor secundair gebruik beschikbaar te stellen. Iedere lidstaat moet zijn burgers hiervoor faciliteren.
Nationale of grensoverschrijdende beschikbaarheid
Het Nederlandse kabinet is positief over de mogelijkheid om burgers een opt-out voor primair gebruik te bieden. "Wel had het, met het oog op de privacy en vrije toegang tot de zorg, de duidelijke voorkeur van het kabinet dat er expliciet in de tekst zou worden opgenomen dat lidstaten aan burgers de mogelijkheid konden bieden om bij de opt-out voor primair gebruik onderscheid te kunnen maken tussen nationale of grensoverschrijdende beschikbaarheid", zo laat de bewindsvrouw weten.
Inperking medisch beroepsgeheim
In januari nam de Tweede Kamer een motie aan waarin werd gesteld dat het Nederlandse medisch beroepsgeheim strikt gehandhaafd moet worden en dat de medische gegevens van Nederlandse patiënten niet digitaal noch op Europees niveau ter beschikking zullen worden gesteld aan wie dan ook, om wat voor reden dan ook, tenzij met expliciete en vrijwillige instemming van de patiënt. "Het ontbreken van een expliciete rol van de zorgverlener in het al dan niet verstrekken van data heeft als gevolg dat met de EHDS het medisch beroepsgeheim wordt ingeperkt", laat minister Helder weten. "Deze inperking lijkt echter alléén te gelden voor de persoonlijke elektronische gezondheidsgegevens die beschikbaar moeten worden gesteld op grond van de EHDS. Voor persoonlijke elektronische gezondheidsgegevens die buiten de scope van de EHDS vallen blijft het nationale recht gelden, en dus ook het beroepsgeheim."
Akkoord
Naar verwachting zal het Europees Parlement in de tweede helft van april over het voorlopige akkoord stemmen. Daarna moet het akkoord nog een keer langs het nieuwe Europees Parlement, waarna de Raad het akkoord moet aannemen.
Bron: Security.nl / Rijksoverheid / FMT
, waarin is afgesproken dat zorgdata van burgers standaard worden gedeeld. Mensen krijgen wel de mogelijkheid om zich hiervoor af te melden. Bij secundair gebruik van zorgdata hebben lidstaten de mogelijkheid om het recht van opt-out in te perken. Daarnaast wordt het medisch beroepsgeheim ingeperkt.){kind=link}