Op 26 mei 2024 stortten de hellingbanen van de Q-Park-garage bij het St. Antonius Ziekenhuis in Nieuwegein in. Hoe ging het daarna verder met het parkeren bij het ziekenhuis? Een interview met Tom van Rekum, manager Inkoop & Facilitaire zaken van het St. Antonius Ziekenhuis.
tekst • Hans Fuchs
Hoe kijken jullie terug op het instorten van de hellingbanen in de parkeergarage?
“Met zeer gemengde gevoelens natuurlijk. Onze eerste zorg was: zijn er geen mensen gewond of erger? Dat bleek gelukkig niet het geval, een godswonder. Daarna kwam de vraag; hoe nu verder? Hoe krijgen we 1450 dagelijkse parkeerplekken voor onze patiënten, medewerkers en bezoekers terug? Van vliegvelden wordt wel eens gezegd dat hun belangrijkste voorziening de parkeerruimte is. Bij ons is dat in zekere zin ook zo. Na de opluchting dat er geen slachtoffers waren gevallen, volgde het besef: hoe krijgen we dit logistiek weer op orde?”
Jullie hadden een acuut parkeerprobleem. Welke partijen schoten te hulp?
“Die hulp kwam al in de eerste twaalf uur. De garage stortte ‘s avonds laat in. De volgende ochtend stond de gemeente op de stoep, met een eerste parkeeropvang in het centrum en de wens om mee te schrijven aan scenario’s voor later. De grote parkeergarage van het nabij gelegen winkelcentrum zijn we meteen gaan gebruiken – op basis van een quotum dat bepaald werd aan de hand van onze parkeerdata – in combinatie met pendelbusjes. Met de gemeente regelden wij aanvullende parkeerplekken in Transferium Papendorp aan de zuidwestelijke rand van Utrecht, inclusief busvervoer. Heel bijzonder was dat we na het instorten van de hellingbanen maar één dag geen zorg hebben kunnen verlenen op de poliklinieken. Daarna draaiden die weer.”
‘Medewerkers ervaren hier langdurig veel hinder van’
Hoe is het parkeren na die aanvangsperiode geregeld, en nu?
“De projectorganisatie was vanaf het begin redelijk stabiel. Een ziekenhuis is een 24-uursbedrijf. In die 24-uurscyclus zit een zekere regelmaat wat betreft parkeerbewegingen van patiënten en medewerkers. Wel speelde de vraag hoe we de situatie voor onze achthonderd tot duizend parkerende medewerkers konden verbeteren. Transferium Papendorp is relatief ver weg. Samen met de gemeente, de eigenaar Primevest Capital Partners en de garage-exploitant Q-Park hebben we voor onze medewerkers creatief naar oplossingen gezocht voor de parkeersituatie. Van waar reist men aan? Waar liggen parkeervelden of braakliggende terreinen? We kregen zo de beschikking over parkeerruimte bij een nabijgelegen sportvereniging in Park Oudegein, een grote groene long in de gemeente Nieuwegein. Die parkeerplaats werd ‘s avonds druk gebruikt, maar overdag niet. Bij dat alles bleef er een grijs gebied van medewerkers, patiënten en bezoekers die in de woonwijk naast het ziekenhuis zelfstandig parkeerplekken zochten. Bewoners ondervonden daar overlast van.
Een heel ander aspect is de veiligheid. Je wilt als medewerker vanuit je avond- of nachtdienst niet door een donker park naar dat verlaten parkeerterrein van de sportclub lopen. Om dat te voorkomen hebben we een zonering aangelegd rond het ziekenhuis, voor mensen die op sociaal onveilige tijden naar hun werk of naar huis liepen. Het voorterrein van het ziekenhuis werd voor deze doelgroep ingericht als parkeergebied. Dat was voor onze medewerkers en patiënten, die graag op dat voorterrein verblijven, best een nare ingreep.”
Hoe hebben jullie al die extra tijdelijke parkeervoorzieningen en -maatregelen bekostigd?
“Dat is ingewikkeld. Als het gaat om aansprakelijkheid; zover zijn we nog niet. Het is duidelijk dat wij de kosten om alternatieve voorzieningen te treffen op dit moment zelf moeten dragen. Dat is pijnlijk. Het inzetten van pendelbussen is bijvoorbeeld erg kostbaar. Ook hebben we huurauto’s geregeld voor de mensen die niet bij hun auto konden na het instorten van de garage. Een deel daarvan doen wij met de drie gezamenlijke partijen. We merken wel dat er vanuit de omgeving en de gemeente goed wordt meegedacht hoe we deze kosten zo laag mogelijk kunnen houden. Via de gemeente kregen we ook plekken bij het Fletcherhotel aangeboden.”
Is het parkeren bij het ziekenhuis nu altijd nog een groot probleem?
“Logistiek hebben we het in de greep. Maar: voor onze medewerkers is de situatie heel vervelend. Zij ervaren hier langdurig veel hinder van. Zij hebben al anderhalf jaar lang iedere werkdag te maken met extra aan- en afrijtijden. Daar worden zij ook steeds negatiever over. Dat nu de donkere maanden weer aanbreken helpt daar niet bij mee. Ook voor onze patiënten en bezoekers betekent het extra reistijd.”
Wat zijn de plannen om die situatie te verbeteren? Hoe staat het bijvoorbeeld met de nieuwbouw of herbouw van de parkeergarage?
“Er is vanaf het begin een aantal scenario’s geschreven. Ook voor als de situatie wat langer zou gaan duren. Het eerste scenario richtte zich op de acute parkeeropvang in de periode tot december 2024. Het tweede scenario keek vooruit naar het derde kwartaal van 2025 en draaide om stabilisatie en het zoeken naar de beste plek voor nieuwe parkeercapaciteit. Het derde scenario keek vanaf daar verder en draaide om de vraag: gaat de huidige garage herbouwd worden? Wanneer herbouw niet mogelijk is of te lang duurt, kunnen we dan op een terrein naast het ziekenhuis een noodparkeergarage realiseren? Uiteindelijk werd het scenario van herstel steeds concreter en is dat het scenario waarop wordt ingezet. Dat gaat in het komende half jaar gebeuren. Het puin is uit de huidige garage, de veiligheidsinspectie van het casco volgt. Namens de eigenaar van de garage is een aannemer in stelling gebracht voor de herbouw. Vanaf maart 2026 kunnen we weer gebruik maken van de garage.”
Is dan alles weer bij het oude?
“De eerste stap zal dan zijn: hoe gaan we het vertrouwen in deze parkeergarage weer terugkrijgen? Er zijn mensen die hebben gezegd; ik zet mijn auto daar nooit meer neer. De tweede stap betreft een maatschappelijke uitdaging op het gebied van mobiliteit. Hoe kunnen we zorgen dat het gebruik van fiets en OV behouden en gestimuleerd wordt, zodat het ook in onze duurzaamheidsdoelstellingen past?”
‘Vanaf maart 2026 kunnen we weer gebruik maken van de garage’
Welke lessen hebben jullie geleerd uit dit incident? Zouden jullie zaken nu anders aanpakken?
“We zouden inzetten op meer snelheid. We zouden het urgentiebesef nog meer hoog houden. Er is heel hard gewerkt om de situatie zo snel mogelijk weer zo goed mogelijk te krijgen. Maar altijd met het besef dat we het nooit goed genoeg konden doen. Voor de medewerkers was het echt nijpend. Medewerkers die de afgelopen anderhalf jaar afscheid namen van ons ziekenhuis noemen het bij hun vertrek niet als de hoofdreden om te gaan, maar de hele parkeerproblematiek van de afgelopen anderhalf jaar wordt wel genoemd als belangrijke bijkomende reden.”
*Start kader*
Falende hellingbanen
Op 26 mei 2024 kwamen de hellingbanen naar beneden van de zes verdiepingen tellende Q-Park-garage bij het St. Antonius Ziekenhuis in Nieuwegein. De garage werd door de gemeente zeven jaar eerder al eens onderzocht, naar aanleiding van de deels ingestorte parkeergarage van Eindhoven Airport. De gemeente zag destijds geen instortingsgevaar, maar benadrukte wel dat een toekomstige extra controle nodig was. In juni van dit jaar publiceerde de Onderzoeksraad voor de Veiligheid (OVV) zijn rapport over het incident. De OVV concludeert dat het ontwerp van de verbindingen van de hellingbaanconstructie onvoldoende was en de feitelijk gebouwde uitvoering van de hellingbaan niet overeenkwam met het ontwerp. Ook de controle op ontwerp en uitvoering was onvoldoende, van constructeur en aannemer tot aan de gemeente. Bijkomende factoren voor het instorten, aldus het OVV: roestvorming door inlopend regenwater, een nieuwe asfaltlaag die vanaf 2015 zorgde voor 6% gewichtstoename en een constructie die niet berekend was op almaar zwaardere auto’s.
*Einde kader*
