De zorg groeit in 2020 met 2,5% voor het tweede achtereenvolgende jaar sneller dan de gehele economie. Net als in 2019 wordt de voet na jaren van strikte beheersing van de collectieve zorguitgaven ook in 2020 wat verder van de rem gehaald. Bovenop de reguliere groei vanwege de toenemende zorgvraag hebben extra middelen voor hogere kwaliteit en kortere wachtlijsten een aanhoudend sterke groei tot gevolg. De sector doorbreekt in 2020 de grens van 1,5 miljoen werkzame personen. Een verdubbeling in dertig jaar tijd. Door de groei nemen de zorguitgaven in 2020 weer een even grote hap uit de ‘economische koek’ als in recordjaar 2014. Als percentage van het binnenlands product liggen de zorguitgaven daarmee anderhalf keer hoger dan dertig jaar geleden. Dit blijkt uit het nieuwe Vooruitzicht Gezondheidszorg van het ING Economisch Bureau.

Extra middelen zorgen voor sterke groei

Binnen de zorg groeit de ouderenzorg het snelst. In 2020 gaat er € 500 miljoen extra aan kwaliteitsgelden naar verpleeghuizen. Ook de jeugdzorg groeit door de extra € 300 miljoen voor wachtlijstreductie. Huisartsen en wijkverpleging laten in 2020 ook forse groei zien. Ziekenhuizen groeien juist trager door landelijke afspraken om zorg zoveel mogelijk buiten het ziekenhuis te leveren.

Hap uit ‘economische koek’ evenaart recordniveau

Landelijke beheersmaatregelen hebben jarenlang voor een gematigde uitgavengroei gezorgd. In verhouding tot de economie zijn de zorguitgaven sterker afgenomen dan in de ons omringende landen. Nederland is daardoor op de ranglijst van ontwikkelde economieën met de hoogste zorguitgaven fors gezakt: van plek 7 in 2014 naar plek 12 in 2018. De zorguitgaven namen in 2019 nog een even grote hap uit de ‘economische koek’ als aan het begin het afgelopen decennium. In 2020 wordt echter het recordniveau van 2014 weer geëvenaard. Als percentage van het binnenlands product liggen de zorguitgaven daarmee anderhalf keer zo hoog als dertig jaar geleden.

Zorguitgaven groeien structureel

Over een langere periode bezien groeien de zorguitgaven al zo’n 50 jaar aan één stuk.

“De zorgvraag neemt aan de ene kant toe door de groeiende bevolking en de vergrijzing, en aan de andere kant door de keuze voor meer en betere zorg die met de groeiende welvaart gepaard gaat. Verder stuwen ‘reguliere’ loon- en prijsstijgingen de zorguitgaven op. Ook innovaties als nieuwe geneesmiddelen en betere medische apparaten kosten steevast geld”, aldus ING-econoom Edse Dantuma.

Naar 1,5 miljoen zorgwerkers in 2020

Het arbeidsaanbod groeit in 2020 naar verwachting voor het eerst in zeven jaar iets sneller dan de totale werkgelegenheid. Dat verlicht de arbeidsmarktkrapte ook voor de zorg enigszins. Naar verwachting bedraagt de baangroei in de zorg in 2020 minimaal 2%, waarmee de grens van 1,5 miljoen zorgwerkers wordt doorbroken. Dit betekent een ruime verdubbeling in dertig jaar tijd. Van alle werkzame personen is in 2020 zo’n 15,5% werkzaam in de zorg. Dertig jaar geleden was dit nog 12%.

Lees het gehele Vooruitzicht Gezondheidszorg

Bron: ING